Start

Charakterystyka zbiorów

 


Muzeum  Archidiecezjalne  jest  instytucją  gromadzącą   szeroko  rozumiane  dzieła  sztuki  religijnej  i  przedmioty  świadczące  o  duchowości  człowieka.
Intencją  założyciela  było,  aby  w  Muzeum  "znalazły  bezpieczne  i  odpowiednie  pomieszczenie  wszystkie  bez  wyjątku  działy  sztuki  kościelnej  jak:  stare  obrazy,  rzeźby, przedmioty  ze  złota,  srebra,  cyny,  miedzi  i  mosiądzu, ze  szkła  i  kości,  dawne  emalie,  starożytne  materie,  tkaniny,  hafty,  a  dalej  okazy  stolarszczyzny  kościelnej,  wyroby  ślusarskie  i  kowalskie,  słowem  wszelkie  zabytki  minionej  przeszłości,  czysto  artystyczną  czy  historyczną  wartość  mające." Ta   myśl  przyświeca  i  dzisiejszym  opiekunom,  a  nawet  nieco  się  rozszerza.  Dzieje  się  tak  za  sprawą  darów  przekazywanych  do  Muzeum  przez  proboszczów,  ale  także  przez  osoby  świeckie.  Wśród  owych  darów  są  niejednokrotnie  całe  kolekcje  zbierane  przez  lata  i  pod  koniec  życia  ofiarowywane  Muzeum.  Wymienić  tu  należy:

  • kolekcję  Heleny  i  Wiesławy  Cichowicz  -  wielkopolskiej  sztuki  ludowej;
  • kolekcję  szkła,  porcelany  i  sreber  tychże  pań;
  • kolekcję  dzieł  Leona  Wyczółkowskiego  -  portrety,  widoki  miast,  martwe  natury, studia  drzew  wykonane  techniką  rysunku,  litografii,  akwareli  lub  pastelu;
  • kolekcję  prof.  Eugeniusza  Iwanoyko  -  obrazy  na  płótnie,  ikony,  rzeźby,  meble  i kilkanaście  zabytkowych  dywanów;
  • kolekcję  Stanisławy  i  Stanisława  Szułdrzyńskich  -  portrety  rodzinne,  srebra, wazony  chińskie,  meble  oraz  cenne  pamiątki  historyczne;
  • pamiątki  osobiste  po  poecie  Romanie  Brandstaetterze.

Dlatego  właśnie w  Muzeum,  oprócz  sztuki  czysto  religijnej  pojawiają  się  obiekty  o  charakterze  użytkowym  czy  wyłącznie  świeckim. Ale  przede  wszystkim  w  muzealnych  zbiorach  znajduje  się:

  • kolekcja  nowożytnego  malarstwa  i  rzeźby  o  tematyce  religijnej -  dzieła  polskie,  włoskie,  niemieckie,  hiszpańskie,  dzieła  malarzy  takich  jak:  Antoni  van  Dyck,  Jacoppo  Ligozzi.  Federico  Baroccio,  Orazio  Borgiani,  Guido  Reni,  Francesco  da  Ribalta ,  Sebastiano del Piombo,  Poperini,  Bartłomiej Strobel,  Wlastimil  Hoffman,  Oskar  Sosnowski,  Władysław  Marcinkowski  czy  Marcin  Rożek;
  • kolekcja  portretów -  portrety  męskie,  kobiece,  portrety  dostojników  kościelnych,  urzędników  państwowych  i  postaci  historycznych:  Mikołaja  Kopernika,  Augusta III ,    Stanisława  Augusta  Poniatowskiego,  Adama  Mickiewicza, portrety pędzla  Teodora  Axentowicza i Leona  Wyczółkowskiego;
  • kolekcja  argenteriów -  wyroby  ze srebra,  a  wśród  nich  -  kielichy,  pateny,  cyboria,  krzyże,  relikwiarze,  kadzielnice,  dystynktoria  kościelne,  wota  wykonane  w  przeważającej  części  przez  wielkopolskich  złotników :  kielichy z Góry, Skoraszewic,  monstrancje  z  Moraska,  poznańskiej  Fary,  Krotoszyna,  relikwiarze  św. Klemensa,  św. Sabiny;
  • kolekcja  tkanin -  stroje  liturgiczne  i  paramenty  kościelne:  ornaty,  stuły,  manipularze,  mitry,  wela,  bursy,  palki  wykonane  z  różnych  tkanin  i  przyozdobione  różnymi  rodzajami  haftów.  Obok  tego  polskie  pasy  kontuszowe  z  najlepszych  XVII  i XVIII -wiecznych  persjarni  w  Polsce,  oraz  tkaniny  dekoracyjne  takie  jak:  gobeliny i  makaty;
  • kolekcja  porcelany,  szkła,  sreber  użytkowych - z  XIX-wiecznych  europejskich  wytwórni.

Zdecydowaną  dumą  Muzeum  jest  kolekcja  rzeźby  gotyckiej.  Zgromadzone  tu  XIV,  XV i  XVI - wieczne  dzieła  rzeźbiarskie  i  malarskie  dają  prawie  pełen  obraz  sztuki  wielkopolskiej  tamtych  wieków - ołtarze  z  Grabowa  Królewskiego,  Krotoszyna,  Marcinek,  Brodów,  Gostynia,  Głuchowa,  Madonny  z  Ołoboku,  Łukowa,  Mądrego,  Niechłodu,  Piety  z  Jeżewa,  Nowego  Miasta,  Ceradza ,  Ukrzyżowany  z Dolska,  Kamionnej  itd.  Zestawione  z  dziełami  pochodzącymi  z  Europy  Zachodniej  (kolekcją  Münzenbergera)  świadczą  o  niezłym  poziomie  artystycznym  i  warsztatowym  naszych  twórców.